x
Hata
  • Besleme verisi yükleme hatası.
  • Besleme verisi yükleme hatası.

Amerika'da Çalışmak İsteyen Arkadaşlar İçin

Yazar: Burocknroll

Bu yazımda, Amerika'da çalışmak isteyen arkadaşlara küçük de, olsa önemli bilgiler vermek istiyorum.

Ben şuan Miami Doral Golf Resort`te çalışmaktayım. Vize olarak H2-B'ye sahibim. Kısa zamanda edindiğim birçok tecrübeyi aktarmam, eminim sizlere faydalı olacaktır.

Daha önce Amerika'ya gitmiş ve "saat ücretim şu kadardı" ya da "overtime yapıp çok para kazandım" gibi laflara pek kulak asmayın derim. Çünkü burada Türkiye gibi maaş sistemi yok. Haftalık ya da 2 haftalık pay check (maaş çeki) alıyor çalışanlar. Firma ya da şirket çalışanının saat ücretini haftada kaç saat çalıştığına göre hesaplıyor, vergi ve sigortası varsa onları düştükten sonra size bu çeki veriyor. Hatta bazı yerler çalışanlarına sağladığı kiralık evin kirasını da bu pay check`lerden düşüyor.

Ben Florida eyaletinde yaşadığım için buranın sistemine göre anlatıyorum. Diğer eyaletlerde şartlar ve vergiler değişebiliyor.

Öncelikle belirtmek istediğim konu, ilk geldiğinizde mutlaka ve mutlaka social security number (sosyal güvenlik numarası) alın. Firma size s.s.n. almanız için yardımcı olabilir ama olmazsa kendi imkanlarınızla social security office`i bulup başvurun. Gereken şey sadece pasaportunuz ve I-94 kağıdınız. I-94 bildiğim kadarıyla Amerika`da çalışma hakkı olan kişilere verilen çalışma izni kağıdı. Bunu ülkeye girişinizde pasaport vize kontrolü yapan memur size veriyor. Bu kağıt pasaportunuzdan bile dahada önemli. Pasaportunuza zımbalayın. Hatta pasaport ve I-94 kağıdınızın birer fotokopisini çektirip saklayın. Kaybederseniz bu fotokopilerle daha kısa zamanda yenisini alabilirsiniz.

Social security'ye başvurmak çok basit. Ofise gidip tek sayfa formu dolduruyorsunuz. Sıranız gelince memur sizi çağırıyor ve o kendisi işlemi hallediyor. 2 hafta ya da 1 ay içerisinde posta yoluyla bir zarf içerisinde social security number`ınız geliyor. Bu da I-94 gibi bir kağıt. Numarayı herhangi bir yere not edin. Kağıdı kaybetseniz de bu numarayla yenisini çıkarırsınız. Bu numara size Amerika`da verilen, kişisel kredi gibi bir şey. Bu numara değişmez ve başkasına verilmez. Amerika`ya tekrar geldiğinizde aynı numarayı kullanırsınız. Social Security Number, dediğim gibi bu ülkede kişisel kredinizdir kısaca.

Yaptığınız alışverişler, ödediğiniz ya da ödemediğiniz faturalar, aldığınız araba ya da kiraladığınız ev gibi olaylar size kişisel bir kredi notu olarak geri döner. Bu kredi notu ne kadar iyi ise ileride yapacağınız her şeyin önü açılır.

İş konusuna tekrar dönecek olursak; gelmeden önce eğer firmayla kontrat imzalamışsanız (genelde kontrat oluyor) bu kontratı iyice okuduktan ve şartları gözden geçirdikten sonra kabul edin. Çünkü gözden kaçırdığınız ya da anlamadığınız en ufak madde bile buraya geldiğinizde size sıkıntı verebilir. En önemli şey saat ücretiniz ve firmanın size sağladığı imkanlar. Çalışmaya başladığınızda firma size talep ettiği saat ücretini ya da maaşı vermek zorundadır. Ama bunun dışında hiç bir firma size ekstra iş veya overtime garantisi vermez. İkinci olarak kalacağınız yer çok önemli. Eğer firma size ev kalacak yer konusunda imkan sağlıyorsa, kalacağınız yerin durumunu (ise uzaklığını ya da başkalarıyla aynı evde kalma gibi) iyice öğrenin. Kiralık evi onlar ayarlıyor ve kira ücretini maaşınızdan kesme gibi bir durum söz konusu olursa kira ücretinin haftalık mı yoksa aylık mı olduğunu bilmelisiniz. Size aylık diyerek bu ücreti haftalık kesebilirler ve büyük bir sürprizle karşılaşırsınız. Kira fiyatları Amerika`da eyaletlere şehirlere göre değişmekte. Eğer firma size belli bir rakam verdiyse araştırıp fiyatın normal ev kiralarına göre uygun olup olmadığını öğrenin. Çünkü onların size kiraladığı evde kalmak zorunda değilsiniz. Kendi arkadaşlarınızla kendi başınıza ev tutabilirsiniz. Ama bunun da bazı zorlukları var tabii ki.

Firmalar genelde önce kendilerini düşünürler ve günümüzde Amerika`nın iş gücüne ihtiyacı olduğunu da düşünürsek aslında Amerika`ya gelip çalışmak çok zor değil. İngilizce`nizin ve iş tecrübenizin iyi olması size en büyük avantajdır. Referans veya şu okulu bitirdim demek Amerika`da pek geçerli bir olay değil. Burada önem verilen en büyük şey iş tecrübeniz, güvenilir ve iyi çalışmanızdır. Bunun sonucunuda mutlaka alırsınız.

Bilmeniz gereken en önemli şey; Amerika`da çalışmak çok para kazanıp Türkiye'ye dönmek demek değildir. Buradaki yaşamınız ve kazancınız tamamen size bağlı bir olaydır. Benim çalıştığım otelde gecesini gündüzüne katip çalışan ve çok para kazanan arkadaşlar var ve standart çalışıp onlardan daha çok para kazanan arkadaşlarım da var. Aradaki tek fark çalıştıkları pozisyonlar. Bunun dışında dışarıda ekstra iş bulup çalışan bir çok kişi var. Daha doğrusu burada birçok kişinin 2. işi var.

Mesela restoranda beraber çalıştığım 21 yaşında Küba göçmeni ve 1 yıldır Amerika'da olan bir komi arkadaşım var. Sabahları Wendy's de supervisior'lık yapıyor akşam restoranda komi. Çalıştığınız firmada ya da dışarda ekstra iş bulabilir ya da overtime yaparak daha çok kazanabilirsiniz.

Kısaca bu ülkede para kazanmak azim ve çalışkan olmaktan geçiyor.

Amerika Birleşik Devletleri'nde yasal olarak çalışan herkes vergi ödemek zorundadır. Bu vergi pay check'lerinizden otomatik olarak belirli bir yüzde ile kesilmektedir. FIT ve FICA olarak adlandırılan ödediğiniz bu 2 vergiyi belirli bir zaman sonra ya da Türkiye'ye dönerken geri alabilirsiniz. W-2 denilen tax return kağıdınız (vergi iadesi) ocak ya da şubat ayında posta adresinize gelir ya da çalıştığınız iş yerinden alabilirsiniz. Bu vergi iadesi bir önceki senenin kesilen vergilerini kapsar. Mesela 2008`de 2007`nin vergi iadesi gelir ve sadece 2007 senesinde çalıştığınız aylarda kesilen vergiyi geri alırsınız. 2008 yılı için ise 2009'da gelecek olan W-2 tax return ile kesilen vergileri geri alabilirsiniz. Vergi iadesini almak için w-2 formu, pasaportunuzun fotokopisi ya da aslı, banka hesap bilgileriniz (ya da bankadan aldığınız çeklerde olabilir), social securty numaranız gerekiyor. Bu işlemi özel tax office`lerden yapabilirsiniz ama belli bir ücret keserler. Bazen abartlı meblalar alabiliyor. Amerikalılar bu işlerde üşengeç olduğu için tax officeleri kullanıyorlar. Ama ben ücret ödememenizi tavsiye ederim.

Benefit yani sigorta konusu ise kişiye bağlı bir olaydır. Firmalar Türkiye'deki gibi sizin sigortanızı yatırmaz. Benefit`inizi kendiniz seçersiniz ve bu miktar pay check'lerden ya da belirttiğiniz banka hesabından otomatik olarak düşer. Amerika'da benefit yani; sağlık sigortası sağlayan çok sayıda şirket var. Bazen firmanın size sağladığı benefitler, dışarıdan bulduğunuz firmalardan daha kötü olabiliyor. Çünkü sağlık masrafları Amerika`da çok pahalı. En iyi yöntem çalıştığınız iş yerindeki arkadaşlarınıza sorarak, firmanın size sağladığı benefitle aynı fiyata ya da daha ucuza daha kaliteli bir şirket bulabilirsiniz.

Amerika'da ise başladığınızda mutlaka bir banka hesabı açtırın. İş yerinden alacağınız haftalık ya da 2 haftalık pay check'leri bankaya gidip bozdurmak yerine Direct Deposit yaptırıp pay check`lerle uğraşmazsınız. Hesabı açtırırken direct deposit yaptıracağınızı belirtirseniz onlar size direct deposit kağıdı vereceklerdir. O kağıdı çalıştığınız iş yerinize verdiğinizde pay check`leriniz direk hesabınıza yatırılır.

Yazar: Burocknroll

MezunTV'de Work and Travel Videoları

MezunTV - A'dan Z'ye Eğitim

www.bestseller.reviews

http://maxformer.com

www.yujin.com.ua